Van de 430 voltijdse wo-bacheloropleidingen in 2024 waren er 144 uitsluitend Engelstalig — 33,5 procent, tegen 20,1 procent in 2016. Bij de masters ligt dat aandeel op 76,2 procent. Bron: Universiteiten van Nederland, ontsloten via OCW in cijfers, peildatum 16 september 2025.
Hieronder de volledige reeks voor bachelor en master, de hbo-cijfers uit een andere en zwakkere bron, wat de cijfers níét zeggen, en — omdat een derde van de universitaire bachelorstudenten er in de praktijk mee te maken krijgt — de interferentiefouten die Nederlandstalige schrijvers in academisch Engels maken.
Wo-bachelor: de reeks 2016 tot 2024
| Onderwijstaal | 2016 | 2024 | Aandeel 2016 | Aandeel 2024 |
|---|---|---|---|---|
| Alleen Nederlands | 282 | 221 | 70,0% | 51,4% |
| Nederlands én Engels | 40 | 65 | 9,9% | 15,1% |
| Alleen Engels | 81 | 144 | 20,1% | 33,5% |
| Totaal | 403 | 430 | 100% | 100% |
Bron: UNL, via OCW in cijfers, peildatum 16 september 2025. De aandelen zijn door ons berekend uit de absolute aantallen.
Twee dingen vallen op. Het aantal uitsluitend Engelstalige bachelors is bijna verdubbeld, van 81 naar 144. En de Nederlandstalige opleidingen zijn niet alleen relatief maar ook absoluut afgenomen, van 282 naar 221 — er zijn dus opleidingen omgezet, niet alleen nieuwe bijgekomen. De categorie die het hardst groeide in verhouding is de tweetalige: van 40 naar 65 opleidingen.
Wo-master: hier was Engels in 2016 al de norm
| Onderwijstaal | 2016 | 2024 | Aandeel 2024 |
|---|---|---|---|
| Alleen Nederlands | 135 | 112 | 15,9% |
| Nederlands én Engels | 86 | 56 | 7,9% |
| Alleen Engels | 477 | 537 | 76,2% |
| Totaal | 698 | 705 | 100% |
Bron: UNL, via OCW in cijfers, peildatum 16 september 2025.
De masterreeks vertelt een ander verhaal dan de bachelorreeks. Het totaal is nauwelijks gegroeid, van 698 naar 705, en de verschuiving is klein: 68,3 procent was in 2016 al uitsluitend Engelstalig. De opvallendste beweging zit in de tweetalige masters, die van 86 naar 56 daalden — die zijn grotendeels naar het Engels doorgeschoven.
Voor je scriptie betekent dat iets concreets: schrijf je een wo-master, dan is de kans ongeveer drie op vier dat je opleiding formeel Engelstalig is. Bij een wo-bachelor is dat ongeveer één op drie.
Hbo: lager, en met een zwakkere bron
Voor het hbo bestaat geen even nette reeks. De best beschikbare indicatie komt uit een analyse van de Keuzegids hbo 2024, gepubliceerd op 12 oktober 2023: ongeveer 16 procent van de hbo-bacheloropleidingen was Engelstalig, waarvan 6 procent uitsluitend in het Engels en 10 procent met zowel een Engelse als een Nederlandse variant. In 2021-2022 lag dat op ongeveer 13 procent.
Behandel dat getal met meer voorzichtigheid dan de wo-cijfers hierboven. Het komt uit één jaargang van een gids, niet uit een doorlopende registratie, en het is niet op dezelfde manier gedefinieerd als de UNL-telling. Wat er wel uit blijkt, is de richting en de orde van grootte: het hbo is een factor twee tot vijf minder verengelst dan het wo, en het verschil tussen hbo en wo is hier groter dan tussen willekeurig welke twee andere onderwijskenmerken.
Wat er sinds 2025 verandert
De reeks hierboven loopt tot 2024 en het beleid is daarna van richting veranderd. In de Bindende bestuurlijke afspraken zelfregievoorstel internationalisering (UNL, april 2025) spraken de universiteiten onder meer af dat zij niet actief werven op grootschalige internationale beurzen — met één expliciete uitzondering: daar waar regionale of nationale tekorten op de arbeidsmarkt bestaan, werven zij wél actief. Het document onderscheidt daarbij nadrukkelijk werving van voorlichting; voorlichting over de inhoud van een opleiding blijft gewoon bestaan.
Daarnaast worden afzonderlijke grote bacheloropleidingen omgezet naar het Nederlands of stopgezet; het document noemt onder meer een grote bacheloropleiding Economie en een al eerder gestarte Nederlandstalige variant aan de TU Delft. Let op die formulering als je hieraan refereert: het gaat om afspraken over specifieke opleidingen, niet om een generieke regel dat elke Engelstalige opleiding een Nederlandstalige tweelingvariant krijgt. Verder besloten de universiteiten in 2024 het voorbereidend jaar voor internationale studenten te stoppen, zodra lopende contracten met aanbieders zijn afgelopen.
Verwacht dus dat de cijfers over 2025 en 2026 de curve afvlakken of ombuigen. Citeer de reeks hierboven daarom altijd mét jaartal, en schrijf niet dat het aandeel Engelstalige opleidingen “stijgt” — dat gold tot en met 2024.
Methodologie en beperkingen
Vier dingen die deze cijfers níét zeggen, en die je moet vermelden als je ze in je eigen scriptie gebruikt.
Het zijn opleidingen, geen studenten. Een grote Nederlandstalige bacheloropleiding telt in deze tabellen even zwaar als een kleine Engelstalige. Het aandeel studenten dat Engelstalig onderwijs volgt, is dus een ánder getal en staat hier niet. Wie een uitspraak over studenten wil doen, heeft inschrijvingscijfers per opleiding nodig en niet deze telling — een verwisseling die in scripties over internationalisering opvallend vaak voorkomt.
Het gaat om voltijdse opleidingen, en joint degrees zijn als één opleiding geteld. Deeltijd- en duale varianten vallen buiten de telling.
De onderwijstaal is niet de scriptietaal. Er bestaan Nederlandstalige opleidingen waarin de scriptie in het Engels mag, en Engelstalige opleidingen die een Nederlandse samenvatting eisen. Die regel staat per opleiding in de OER en niet in deze cijfers.
Over de gevolgen is weinig bekend. De Inspectie van het Onderwijs tekende in januari 2025 op dat instellingen geen signalen hebben dat afgestudeerden of werkgevers nadelen ondervinden van een beperktere Nederlandse taalbeheersing — maar noteerde er nadrukkelijk bij dat zij daar geen onderzoek naar hebben gedaan. Dat is een afwezigheid van signalen, geen bevinding, en zo hoor je het te citeren.
Wie zelf met dit type registratiecijfers wil werken, vindt de werkwijze bij CBS StatLine als bron voor je scriptie. Het onderscheid tussen hbo en wo dat in al deze tabellen terugkomt, staat uitgewerkt bij het verschil tussen een hbo-scriptie en een wo-thesis.
Wat dit betekent voor je eigen zinnen
Voor de student achter deze cijfers komt het neer op één praktische vraag: je schrijft tachtig pagina’s in een taal die niet je moedertaal is. Aan de kant van de docenten is dat geregeld — de Inspectie tekende in januari 2025 op dat universiteiten de Engelse taalvaardigheid van docenten toetsen en dat een certificaat op minimaal C1-niveau voorkomt. Voor studenten bestaat zo’n eis meestal niet.
De fouten die dan overblijven zijn niet willekeurig. Het zijn interferentiefouten: plekken waar het Nederlands en het Engels net genoeg op elkaar lijken om je op het verkeerde been te zetten. Geen enkele spellingcontrole markeert ze, omdat elk van deze woorden gewoon bestaat.
| Je schrijft | Je bedoelt | Het betekent | Schrijf |
|---|---|---|---|
| actual results | actuele resultaten | de wérkelijke resultaten | current, recent |
| eventual outcome | eventuele uitkomst | de uiteindelijke uitkomst | possible, any |
| to control the data | de data controleren | de data beheersen of sturen | to check, to verify |
| According to me | volgens mij | bestaat niet in academisch Engels | In my view, I argue that |
| 0,05 / 5.595 | een p-waarde, een aantal | Engels leest dit omgekeerd | 0.05 / 5,595 |
| In this chapter is shown that | in dit hoofdstuk wordt getoond | zin zonder onderwerp | This chapter shows that |
| further research | toekomstig onderzoek | verdér onderzoek van hetzelfde | future research |
De vijfde rij is de duurste. Nederlands gebruikt de komma als decimaalteken en de punt als duizendtalscheiding, het Engels precies andersom. Een p-waarde van 0,03 die je onvertaald laat staan, leest een Engelstalige examinator als drie. In een resultatenhoofdstuk vol getallen is dat geen taalfout maar een datafout.
De zesde rij komt uit de Nederlandse zinsbouw: het Nederlands laat een zin met een werkwoordsvorm beginnen, het Engels eist een onderwerp. Het is de meest zichtbare constructie waaraan een Nederlandse schrijver herkenbaar is.
Zo controleer je je eigen Engelse tekst in vijf zoekacties
Deze laag repareer je niet door je scriptie nog eens door te lezen — je leest eroverheen, juist omdat elke zin correct lijkt. Wat wel werkt, is gericht zoeken:
- Zoek op actual, eventual en control. Beoordeel elke treffer los. Dit zijn de drie valse vrienden met de hoogste trefkans in een scriptie.
- Zoek op een komma tussen twee cijfers. Elke treffer in een Engelse tekst is verdacht: het is een decimaalteken dat mee is verhuisd uit je SPSS-uitvoer of je Nederlandse aantekeningen.
- Lees alleen de eerste drie woorden van elke alinea. Begint er een met een werkwoordsvorm zonder onderwerp, dan heb je een Nederlandse zinsbouw laten staan.
- Zoek op further research. Vrijwel altijd bedoel je future research; het eerste betekent meer van hetzelfde onderzoek.
- Leg je Nederlandse samenvatting naast je Engelse abstract en vergelijk zin voor zin. Verschillen in tijd of in claimsterkte springen er dan meteen uit.
Twee dingen veranderen níét als je in het Engels schrijft. De regel welke werkwoordstijd bij welk hoofdstuk hoort, is dezelfde — die staat uitgewerkt bij de werkwoordstijd per hoofdstuk, waarbij de Nederlandse verleden tijd overeenkomt met de past simple. En de keuze welk werkwoord je voor een bron zet, werkt in het Engels net zo als in het Nederlands, met dezelfde vijf groepen: zie de 28 refereerwerkwoorden, waar claims dezelfde afstand draagt als “beweert”.
Schrijf je een Engelstalige scriptie met een Nederlandse samenvatting, dan zijn dat twee versies van dezelfde tekst en niet twee teksten; de vaste onderdelen staan bij de samenvatting van je scriptie.
Wie in een tweede taal schrijft, verliest de meeste tijd niet aan denken maar aan formuleren. Tesify werkt in het Nederlands en het Engels en houdt je terminologie tussen hoofdstukken gelijk; de inhoud en de interpretatie blijven van jou.
Veelgestelde vragen
Hoeveel wo-bacheloropleidingen zijn Engelstalig?
In 2024 waren 144 van de 430 voltijdse wo-bacheloropleidingen uitsluitend Engelstalig, 65 werden zowel in het Nederlands als in het Engels aangeboden en 221 uitsluitend in het Nederlands. Dat is 33,5 procent volledig Engelstalig, tegen 20,1 procent in 2016. Bron: UNL, via OCW in cijfers, peildatum 16 september 2025.
Zijn masters vaker Engelstalig dan bachelors?
Ja, en met een groot verschil. In 2024 waren 537 van de 705 wo-masteropleidingen uitsluitend Engelstalig, oftewel 76,2 procent, tegenover 33,5 procent van de bachelors. Bij de masters was Engels in 2016 al de norm, met 477 van de 698 opleidingen.
Hoe zit het met het hbo?
Het hbo ligt aanzienlijk lager. Volgens een analyse van de Keuzegids hbo 2024 was ongeveer 16 procent van de hbo-bacheloropleidingen Engelstalig, waarvan 6 procent uitsluitend in het Engels en 10 procent met zowel een Engelse als een Nederlandse variant. In 2021-2022 was dat nog ongeveer 13 procent.
Moet ik mijn scriptie in het Engels schrijven als mijn opleiding Engelstalig is?
Meestal wel, maar het staat los van de taal van het onderwijs en is een aparte regel per opleiding. Wat voor jou geldt, staat in je OER en je scriptiehandleiding. Sommige opleidingen laten de keuze aan de student of aan de begeleider, en soms hangt het af van de opdrachtgever bij wie je afstudeert.
Wordt mijn scriptie lager beoordeeld door mijn Engels?
Taalgebruik is bij de meeste opleidingen een apart en relatief licht wegend criterium op het beoordelingsformulier. Het risico zit ergens anders: een interferentiefout als control voor “controleren” of actual voor “actueel” verandert de betekenis van je zin, en dat wordt gelezen als een inhoudelijke onnauwkeurigheid.
Wat is de meest voorkomende fout van Nederlandstalige schrijvers in academisch Engels?
De valse vrienden, en daarbinnen vooral actual, eventual en control. Alle drie bestaan ze in het Engels, dus geen enkele spellingcontrole markeert ze, terwijl ze iets anders betekenen dan het Nederlandse woord waar ze op lijken.
Moet ik mijn getallen anders opschrijven in het Engels?
Ja, en dit is de fout met de grootste gevolgen. Nederlands gebruikt de komma als decimaalteken en de punt als duizendtalscheiding, het Engels precies andersom. Een p-waarde van 0,03 wordt in het Engels 0.03, en 5.595 promoties worden 5,595 promotions.
Is er onderzoek naar de gevolgen van Engelstalig onderwijs voor de Nederlandse schrijfvaardigheid?
Nauwelijks. De Inspectie van het Onderwijs tekende in januari 2025 op dat instellingen geen signalen hebben dat afgestudeerden of werkgevers nadelen ondervinden van een beperktere Nederlandse taalbeheersing, maar noteerde er nadrukkelijk bij dat zij daar geen onderzoek naar hebben gedaan. Dat is dus een afwezigheid van signalen, geen bevinding.
Blijft het aandeel Engelstalige opleidingen groeien?
De cijfers tot en met 2024 laten groei zien, maar het beleid is sinds 2025 van richting veranderd. In de Bindende bestuurlijke afspraken zelfregievoorstel internationalisering (UNL, april 2025) legden de universiteiten vast dat zij niet actief werven op grootschalige internationale beurzen, behalve daar waar regionale of nationale tekorten op de arbeidsmarkt bestaan, en worden afzonderlijke grote bacheloropleidingen omgezet naar het Nederlands of stopgezet. Of dat het totaalbeeld kantelt, moeten de cijfers over 2025 en later uitwijzen.